İzmir Konak ilçesi Mirali Mahallesi’nde, 954. Sokak No: 84’te bulunan Servili Mescid (Selvili Mescit), İzmir’in eski ibadet mekanlarından biridir. İnşa kitabesi bulunmayan yapının 1703’ten önce var olduğu bilinir; o tarihte imamının değiştirildiğine dair bir belge mevcuttur.
1752 tarihli bir kayıtta “Mir Ali mahallesinde Servili Mescidi demekle maruf Osman Efendi Cami” olarak geçer. Bu, Hacı Osman Efendi’nin mescide minber yaptırarak cami statüsüne yükselttiğini ve yapının eski adını koruduğunu gösterir. Kendisi “ikinci bani” olarak da anılır.
Mescidin avlusundaki hazirede, caminin banisi Hacı Osman Efendi’ye ait olduğu yazılı tarihsiz bir mezar taşı bulunmaktadır. Cami içinde ise “Mustafa Osman” adına kayıtlı, Hicri 1180 (Miladi 1766-1767) tarihli başka bir mezar taşı vardır. Bu iki isim aynı kişiye mi yoksa farklı kişilere mi aittir, kesin olarak bilinmemektedir. Bazı kaynaklar baninin Mustafa Osman olduğunu düşünür.
1841’de Mezarlıkbaşı’nda çıkan büyük yangında cami ağır hasar gördü. Kurşun kaplı kubbesine sıçrayan kıvılcımlar nedeniyle içerideki barut fıçıları patladı ve yapı büyük ölçüde yıkıldı. Yeniden inşasında kubbe çevresindeki teras selvi ağaçlarından yapılan direkler üzerine oturtulduğu için “Selvili” ya da “Servili” adını aldı. Kubbe ve çatıyı destekleyen ahşaplar da selvidir.
Hacı Osman Efendi hakkında biyografik detaylar son derece sınırlıdır. Doğum tarihi, ailesi, mesleği veya başka faaliyetleri hakkında arşivlerde belirgin bir kayıt yoktur. Sadece bu mescide yaptığı katkı ile tanınır.
Servili Mescid Haziresi, İzmir’in manevi hazireleri arasında sayılır ancak burada yatan diğer kişiler hakkında detaylı kayıtlar gün yüzüne çıkmamıştır. Mahalledeki eski hazirelerden bazıları zamanla kaybolmuştur.
Konumlar eklendikçe 2 km çevredeki zatlar burada listelenecek.